Uređenje obaveze izdavanja fiskalnih računa, elektronskog sistema evidentiranja transakcija, nadzora u oblasti fiskalizacije te kaznenih odredbi predmet je Zakona o fiskalizaciji transakcija u Federaciji Bosne i Hercegovine (u daljem tekstu: „Zakon“) objavljenog u „Službenim novinama Federacije BiH“ broj 9/26 dana 04.02.2026. godine, a koji stupa na snagu protekom osmog dana od dana objavljivanja.

Donošenje Zakona ima za cilj suzbijanje sive ekonomije i utaje poreza kroz uvođenje savremenog sistema elektronskog evidentiranja transakcija u realnom vremenu.

Najznačajnija rješenja Zakona odnose se na:

• uvođenje obaveze elektronskog evidentiranja svih transakcija putem centralnog sistema fiskalizacije;
• uspostavljanje automatskog prenosa podataka o prometu prema Poreznoj upravi Federacije BiH u realnom vremenu;
• obavezu izdavanja fiskalnih računa za transakcije obuhvaćene Zakonom, uključujući elektronske oblike računa u skladu s tehničkim standardima sistema;
• obuhvatanje fiskalizacijom većine djelatnosti kojima se pružaju usluge uz naknadu, uključujući i advokatske usluge, uz djelimično izuzeće od obaveze izdavanja fiskalnog računa u slučajevima pružanja usluga zastupanja na ročištima i pojedinim procesnim radnjama pred sudovima i drugim organima, dok se za ostale pravne usluge pružene klijentima primjenjuju opća pravila fiskalizacije, odnosno izdavanja fiskalnog računa ili elektronske fakture u skladu sa Zakonom;
• propisivanje tehničkih i sigurnosnih standarda za fiskalne uređaje i softverska rješenja koja se koriste u postupku fiskalizacije;
• postepenu implementaciju sistema fiskalizacije radi omogućavanja prilagođavanja poslovnih subjekata novim tehnološkim rješenjima;
• uspostavljanje sistema nadzora nad pravilnom primjenom fiskalizacije od strane nadležnih poreznih organa;
• propisivanje prekršajne odgovornosti pravnih lica, odgovornih lica u pravnim licima, obrtnika i drugih obveznika fiskalizacije za neizdavanje fiskalnih računa, neevidentiranje prometa i druge povrede zakonskih obaveza, pri čemu se novčane kazne za pravna lica kreću okvirno od 5.000 KM do 30.000 KM, uz dodatne kazne za odgovorna lica i mogućnost pooštravanja sankcija u slučaju ponovljenih prekršaja.

Uvođenjem savremenog digitalnog sistema fiskalizacije zakonodavac nastoji povećati transparentnost finansijskih tokova, unaprijediti efikasnost poreznog nadzora i smanjiti prostor za neformalnu ekonomiju.

Primjena Zakona će početi nakon donošenja podzakonskih akata koji će dodatno regulisati ovu oblast, a najkasnije u roku od 18 mjeseci od mjeseca u kojem je Zakon stupio na snagu, a efekti Zakona u praksi u velikoj mjeri će zavisiti od tehničke implementacije sistema, spremnosti obveznika fiskalizacije na prilagođavanje novim rješenjima i dosljednosti nadzornih organa u njegovoj primjeni.